داوری تجاری

داوری تجاری

به موجب بند (الف ) ماده ۱ قانون داوری تجاری بین المللی

“داوری عبارت است از رفع اختلاف بین متداعیین در خارج از دادگاه به وسیله ی شخص یا اشخاص حقیقی یا حقوقی مرضی الطرفین و یا انتصابی “

سوال و جواب هایی ساده در مورد داوری تجاری

  • داوری چه مزایایی برای طرفین دارد؟چرا بازرگانان و صاحبان صنایع داوری را انتخاب می کنند؟

مهم ترین مزایای داوری را می توان در سرعت بالای رسیدگی ، هزینه های پایین (در مقایسه با دادگاه)،

انعطاف جریان رسیدگی و آزادی اراده طرف های دعوا،

تخصصی بودن رسیدگی ، محرمانه بودن داوری ،

قطعی بودن آرای داوری و از همه مهم تر ، قابلیت اجرای بین المللی آرای داوری دانست.

  • منظور از قابلیت اجرای بین المللی آرای داوری چیست؟

قابلیت اجرای رای داوری تنها منحصر به کشور محل صدور رأی نیست .

بلکه رأی داوری را (تقریباً) در تمام کشورهای جهان می توان به اجرا گذاشت و

این موضوع ، در کنار سایر مزایای داوری، از جمله مهم ترین دلایل استقبال بازرگانان از نهاد داوری برای رفع اختلافات شان می باشد.

برخلاف آرای صادره که اجرای آنان در کشوری غیر از محل صدور رأی دشوار می باشد.

آرای داوری با پشتوانه معاهدات بین المللی در بیش از ۱۵۶ کشور قابل اجرا می باشند.

  • آیا این به این معناست که رأی داوری قدرت اجرایی ای هم تراز رأی دادگاه (یا حتی بیشتر از آن ) دارد؟

در عرصه داخلی، آرای داوری قدرت اجرایی ای هم تراز آرای دادگاه ها دارد. اما در عرصه بین المللی ،

آرای داوری به وضوح در موقعیتی قدرتمندتر از آرای دادگاه ها و محاکم ملی قرار می گیرد،

چرا که می توان این آرا را در هر نقطه ای از جهان به اجرا گذاشت.

از این منظر، تنها داوری است که در دعاوی بین المللی می تواند ضمانت اجرای کافی و لازم را در اختیار طرفین رسیدگی قرار دهد .

  • چه اختلافاتی را می توان به داوری ارجاع نمود؟

تقریباً تمامی اختلافات تجاری و بازرگانی قابل ارجاع به داوری است.

  • چگونه می توان اختلافی را به داوری ارجاع داد؟

شرط لازم برای مراجعه به داوری وجود توافقی میان طرفین است.

این توافق ممکن است قبل از بروز اختلاف ، در ضمن رخداد اختلاف و یا حتی در جریان رسیدگی به اختلاف در دادگاه حاصل شود.

توافق همچنین می تواند به صورت شرطی در قرارداد اصلی و یا به صورت قرارداد مستقلی باشد.

  • آیا با وجود شرط داوری، همچنان می توان برای طرح دعوا به دادگاه مراجعه کرد؟

خیر. اگر طرفین اختلاف در قرارداد خود شرط داوری را پیش بینی نموده باشند ،

به هنگام بروز اختلاف رجوع به داوری الزامی بوده و حق مراجعه به دادگاه از ایشان سلب می شود.

همچنین ، دادگاه نیز از رسیدگی به اختلاف امتناع نموده و طرفین را به داوری ارجاع می دهد.

  • آیا در داوری؛ طرفین حق داشتند وکیل را دارند؟

بله. همانند رسیدگی به دعوا در دادگاه، در داوری نیز طرفین می توانند از مشاوره حقوقی و همراهی وکیل از ابتدا تا انتهای جریان رسیدگی برخوردار شوند.

  • زبان و محل داوری چگونه تعیین می شود؟

زبان و محل داوری با توافق طرفین تعیین می گردد.

  • اگر طرفین در حین داوری، صلح و سازش نمایند؟ چه پیش خواهد آمد؟

اگر طرفین پیش از صدور رأی در مورد اختلافات خود به توافق برسند، دیوان داوری یا قراری مبنی بر ختم رسیدگی داوری صادر می نماید و

یا چنان چه هر دو طرف تقاضا کنند ، شرایط سازش طرفین را به صورت رأی داوری صادر خواهد نمود.

این سازش نامه دارای تمام آثار رأی داوری می باشد.

  • آیا رأی داوری قابل تجدید نظر است؟

خیر. رسیدگی داوری یک مرحله ای است و رأی صادره قابل تجدیدنظر نمی باشد.

این قطعی بودن تأثیر به سزایی در افزایش سرعت حل و فصل اختلافات تجاری دارد.

با این وجود، آرای داوری در موارد بسیار محدودی و تنها در کشور محل صدور قابل ابطال می باشند.

  • پس از اخذ رأی داوری، برای اجرای آن چه باید کرد؟

ضمانت اجرای رأی داوری همانند حکم دادگاه می باشد.

به بیان دیگر، اگر طرف محکوم با اراده و تمایل خود رأی داوری را اجرا نکند،

از دادگاه می توان درخواست صدور اجراییه و الزام طرف ممتنع را به اجرای آن خواست.

تقریباً در تمامی کشورهای جهان، دادگاه ها این رویه را پذیرفته اند و بنابر این، رأی داوری را در هر نقطه ای از جهان می توان به اجرا گذاشت.

  • یک توافق داوری خوب چه ویژگی هایی باید داشته باشد؟

توافق داوری می تواند به صورت شرطی در قرارداد یا موافقت نامه مستقلی باشد.

در هر صورت، بهترین شرط داوری آن است که ضمن بیان تمام جزییات ضروری، از ایجاد هرگونه پیچیدگی و ابهام پرهیز نماید.

یک شرط داوری خوب ، ضمن تصریح بر توافق طرفین در ارجاع اختلافات به داوری، جزییاتی نظیر تعداد داورها ، قانون حاکم بر داوری، زبان داوری و محل داوری را نیز مشخص می نماید.

 

منبع : مرکز منطقه ای داوری تهران